بلوط الارض

گياهى است كه در ريشه يا بيخ آن غدههايى شبيه ميوۀ بلوط و شاه بلوط وجود دارد به همين علت در كتب طب سنتى اين گياه را با نام «بلوط الارض» نامبردهاند و اين غدههاى متورم ريشه است كه در بازار به نام بلوط الارض عرضه مىشود.

توضيح: گياه كماذريوس را كه برگش شبيه برگ بلوط است نيز در كتب طب سنتى بلوط الارض گفتهاند كه البته ارتباطى خانوادگى با اين گياه ندارد و به كلى متفاوت است.

گياه بلوط الارض را در كتب فارسى «خل ماش غدّهاى» نوشتهاند به فرانسوى Glande de terre و Chataigner de terreو Gesse tubereuse و به انگليسى Earth chestnut گويند. گياهى است از خانوادۀ Leguminosae تيرۀ فرعى Papilionaceae نام علمى آن Lathyrus tuberosus L. مىباشد.

مشخصات

بلوط الارض گياهى است علفى چند ساله برگهاى آن مركب شامل u200a٢u200a برگچه و برگچهها سبز بيضى نوكتيز بهطول u200a۴u200a-u200a٢u200a سانتىمتر و به عرض يك سانتىمتر. گلهاى آن قرمز رنگ و كمى معطّر مىباشد. ميوۀ آن نيام با غلافى باريك استوانهاى به طول حدود u200a٣u200a سانتىمتر و عرض نيم سانتىمتر است. ريشۀ آن داراى غدههايى است به رنگ قهوهاى سير در ابعاد يك فندق شبيه شاه بلوط. اين گياه در ريگزارها و جنگلهاى بدون درخت و موستانها مىرويد. در ايران در آذربايجان غربى و خوى و برخى مناطق ديگر بهطور خودرو ديده مىشود.

تركيبات شيميايى

از نظر تركيبات شيميايى در غده زيرزمينى اين گياه مقدار قابل ملاحظهاى در حدود u200a١۵u200a درصد نشاسته و كمى قند به علاوه وجود يك هتروزيد به نام اوروبوزيد ^u200a١u200aو كمى از يك آلكالوئيد تأييد شده است.

خواص-كاربرد

طبيعت گياه و غدۀ آن طبق نظر حكماى طب سنتى گرم و خشك است. از نظر خواص غدههاى زيرزمينى آن قابض و بازكنندۀ گرفتگىهاى اعضاى داخلى است.

مدّر است و قاعدهآور و براى قطع اسهالهاى ساده و شكم روش از آن استفاده مىكنند. غدههاى گياه را معمولا در آب نمك مىپزند و مىخورند. اسراف در خوردن آن نفخ و يبوست مىآورد.