حندقوق برى

در كتب سنتى با نامهاى «حندقوق برى» ، «حباقا» ، «ديواسپست صحرايى» و «ينجۀ كوهى» آمده است. در شيراز آن را «اندقوقو» گويند. گياهى است از خانوادۀ Leguminosae به فرانسوى شبدر وحشى يا Trefle sauvage گفته مىشود، نام علمى آن Trigonella coerulescens) MB. (Halacsy و مترادف آن T. azurea C. A. Mey.

مىباشد.

چون اين گياه نيز براى اكتحال در بيمارىهاى چشم مصرف مىشود، در بعضى از مدارك آن را ذرق نيز گفتهاند [نفيسى و دهخدا].

مشخصات

گياهى است يكساله خيلى كوتاه، كمى پوشيده از كرك مخملى. برگهاى بالاى ساقه بيضى دندانهدار با دمبرگ دراز (u200a٣u200a-u200a٢u200a برابر برگ) گلها آبى يا بنفش. غلاف ميوه تخممرغى كمى دراز باريك متورم و كمى خميده است. اين گياه در ايران در شمال و در آذربايجان در خوى و در منطقۀ راهآهن صوفيان ديده مىشود.

خواص-كاربرد

از نظر طبيعت طبق نظر حكماى طب سنتى گرم و خشك است و معتقدند كه عصارۀ آن براى اكتحال بيمارىهاى چشم و التيام جراحت آن مفيد است. خوردن عصارۀ آن با آب انگور براى نوعى استسقا، كه آب در پا جمع مىشود، يرقان و دلپيچه نافع است. ضد سم است، ملين و اشتهاآور مىباشد. روغن گياه براى درد مفاصل و بيضهها مفيد است، خوردن تخم آن موجب تقويت نيروى جنسى است. مقدار خوراك از تخم آن تا u200a١٢u200a گرم است.