پونسيروس

به فرانسوى Poncire و به انگليسى Trifoliate orange و Hardy orange گفته مىشود. گياهى است از خانوادۀRutaceae ، نام علمى آن Poncirus trifoliate) L. (Rafin.

و نامهاى مترادف آن Aegle sepiaria DC. و Citrus fusca Lour. و Citrus trifoliata L. و Pseudaegle trifoliata Nak. مىباشد كه از طرف گياهشناسان مختلف اسمگذارى شده است.

مشخصات

درخت كوچك يا درختچه خاردارى است كه عدهاى از باغبانها از آن به عنوان پايۀ خوبى براى پيوند مركبات استفاده مىكنند. نوعى ليمو است. به سرما بيش از ساير مركبات بردبار است به همين علت در اقليم كرج خوب رشد مىكند و گل و ميوه مىدهد. ميوۀ آن گرد كوچك و زردرنگ است ولى خوردنى نيست و چون رشد آن از پرتقال كمتر است بعضى باغبانها آن را براى پايۀ پرتقال مناسب نمىدانند.

برگهاى آن تخممرغى و در حدود u200a۶u200a-u200a٣u200a سانتىمتر طول دارد. گلهاى آن سفيد است.

اين درخت بومى چين و ژاپن است، به ايران وارد شده و در شمال ايران در بعضى از باغها كاشته مىشود.

تركيبات شيميايى

از نظر تركيبات شيميايى در ميوۀ آن يك اگلوزيد ^u200a١u200aو يك اسانس روغنى فرار شامل ليمونن و لينالول استات ^u200a٢u200a[روا*]يافت مىشود.

خواص-كاربرد

در كره، از ميوۀ خشك پونسيروس به عنوان داروى كمك به هاضمه [ايشىدويا] و به عنوان تببر و رفع اكزما [چونگ**]مصرف مىشود. در چين به عنوان دارويى با خواص مقوى معده، ضد اسهال، بندآورندۀ قى [چيو*]و ملين [لوئى**]، ضد تشنج، محرك، ضد بلغمى [ابرت]و مدر [روا*]مورد استفاده مىباشد. ميوۀ آن دارويى براى روماتيسم [روا*]است.

پوست آن را در روغن كنجد ريخته و گرم مىكنند و اين مخلوط را براى ناراحتى گلو تجويز مىنمايند [هو]. تيغها و خارهاى آن براى رفع دندان درد و تخم آن در موارد زكام و پوست آن در موارد سرماخوردگى توصيه مىشود [استوارت*].